Antes del Hain

De opdrachtcompositie van Война и Мир door Imre Ploeg

– Over het gedicht –

“ANTES DEL HAIN

Azules hembras melenudas cruzan un campo lavanda,
respirando una estela de sabores violáceos,
abren con su cuerpo caminos de aire alimonado,
iluminando destellos ácidos en el jardín nocturno.

Azules hembras melenudas corren por campos lavanda,
despertando el polen de espinosas flores,
salpican la tierra con esporas perfumadas,
marcando la piel terrestre con la sabia de la vía láctea

Azules hembras melenudas, cabalgan con los ojos cerrados,
galopan en el Edén, con la mirada lunar de las gatas enamoradas.
Azules hembras melenudas avanzan por campos lavanda
y su cabalgata de barro cruza el último futuro.

El rayo de su mirada celeste humedece la memoria maldita y el calor fresco de un viento dorado desconecta el agujero:

Consúmate adentro mío, madre, abuela, mujer, restaura la parte quemada de mis fotos, resucita mi sed de luz, sacia mi hambre de sangre, exorciza, hembra, diosa, mujer,
la venganza milenaria que grita:

Ni una más, Ni una más, Ni una más.

Imagíname en el vientre, estrújame el aullido, hazme dormir sobre el cuerpo generoso de mi madre, acurrúcame la espalda, hazme tritón.
Marca tu símbolo en mí, diosa hembra mujer, pájara melenuda, muéstrame la fragancia de tu memoria para disolver con tus recuerdos el fuego negro de mi violencia.

Azules hembras melenudas duermen juntas
en un bosque de flores y su sueño despierta a todos los volcanes.”

“VOOR DE HAIN

Blauwe harige vrouwen doorkruizen een lavendelveld,
ademen een spoor met de smaak van violet,
openen met hun lichaam paden van citroenachtige lucht,
verlichten het flitsende zuur in de tuin van de nacht.

Blauwe harige vrouwen lopen door de velden van lavendel,
ontwaken de pollen van doornachtige bloemen,
bestuiven de aarde met sporen van parfum,
markeren de huid van de aarde met de hars van de melkweg.

Blauwe harige vrouwen rennen met de ogen gesloten,
galopperen in het hof van Eden, met de kijkende maan van de poezen die verliefd werden,
Blauwe harige vrouwen bewegen door de velden van lavendel
en hun draf van modder doorkruist de laatste toekomst.

De straal van hun hemelsblauwe ogen bevochtigt het verdomde geheugen en de frisse warmte van een gouden wind verbreekt de leegte:

Vervul in mij, moeder, grootmoeder, mijn vrouw, het herstel van het verbrande deel van mijn foto’s, laat mijn dorst naar het licht herleven,
bevredig mijn honger naar bloed, verdrijf, vrouwelijke, Godin, vrouw,
de eeuwenlange wraak die schreeuwt:

Niet langer, niet langer, niet langer.

Verbeeld je mij in je schoot, knijp me als ik huil, laat me slapen op het overvloedige lichaam van mijn moeder, laat me ineen kruipen op je rug, als Triton.
Markeer je symbool in mij, Goddelijke vrouw, vogel met manen, los de geur van je geheugen op met je herinneringen aan het zwarte vuur van mijn geweld.

Blauwe harige vrouwen slapen samen in een bos van bloemen
en hun dromen ontwaken alle vulkanen. “

– NICOLÁS EDUARDO BARRÍA GONZÁLEZ (Chili, *1988)

Achtergrond van het gedicht

De locatie is in het zuidelijkste puntje van Zuid-Amerika, dat bekend staat als “Tierra del Fuego,” Vuurland. Dit staartje van de wereld leunt tegen Antartica aan, dus het is er vrij onherbergzaam. Er groeien alleen lage planten en de bomen die er leven worden door de snijdende wind scheef geblazen. Dit zijn de iconische flag trees die hierboven zijn gefotografeerd.

Toch werden de Spaanse ontdekkingsreizigers in de 16e eeuw verrast door vuren die in de woestenij leken te branden. Zo noemden zij het land dus Vuurland. Voordat de Spanjaarden het land veroverden bleken er talloze inheemse volkeren te leven, waaronder de Selk’nam, waar de dichter González zijn inspiratie vandaan haalt. Zoals veel inheemse volken zijn behandeld zijn de Selk’nam, nadat het volk in 1896 door de veroveraars werd ontdekt, gewelddadig uitgeroeid en gevangen genomen. Binnen dertig jaar was er niets meer van over.

De Selk’nam waren een klassiek voorbeeld van een jager-verzamelaar-cultuur. Hun relatie en afhankelijkheid van de natuur om hen heen is terug te zien in hun rijke mythologie, waar veel natuurlijke fenomenen door vrouwelijke figuren een naam krijgen. In “Antes del Hain” keren dan ook veel natuurlijke elementen terug, zoals lavendelvelden, de doornachtige bloemen en de melkweg. Zo creëert González als het ware een magische, mythologische sfeer naar de religie van de Selk’nam. In de compositie van Ploeg wordt deze sfeer in klanken nog versterkt.

De Hain was een soort volwassenheidsritueel wat in strikte geheimhouding in een afgesloten hut werd volbracht. Het had, volgens Ploeg, vier doelen: “om de jonge mannen in te wijden, om de vrouwen discipline en overgave te laten brengen, om focus te brengen in het sociale leven en om het ‘religieuze’ waar te nemen.” Hij beschrijft de Hain als een microcosmos in het universum van de Selk’nam. In de hut droegen familieleden van de in te wijden jongen maskers en speelden zij mythologische figuren en voorouders. Het ritueel was te vergelijken met hedendaags theater, waar het publiek als het ware een verhaal beleeft. Ploeg: “Als het publiek geraakt is, hebben ze het drama als werkelijk, als echt ervaren, op welk bewustzijnsniveau dit zich ook mag afspelen.” In zijn compositie speelt theater en choreografie dan ook een belangrijke rol.

González stelde als alternatieve titel “Voor de val” voor, naar de zondeval uit het hof van Eden. In plaats daarvan gebruikt hij de mythologische betekenis van de Hain, die een vergelijkbaar verhaal over spanning tussen man en vrouw vertelt. Uiteindelijk trekt hij een parallel naar het verlangen van de mens om terug te keren naar de natuur, naar de tijd voordat de mensheid “volwassen werd.” Voor de Hain dus.

Betekenis van de tekst

Het meest terugkerende element in het gedicht is ook het element wat de meeste vragen oproept: “Azules hembras melenudas” – blauwe harige vrouwen. Volgens Imre Ploeg moeten we hierbij denken aan een totemdier, de leeuwin. Er keren meerdere totemdieren terug in het gedicht, zoals poezen (las gatas), de watersalamander (tritón) en een vogel met manen (pájara melenuda).

González gebruikt de leeuwin als symbool voor vrouwelijke kracht, “een symbool van feminine spiritueel leiderschap”, aldus Ploeg. Het zijn de moeders van de aarde. Maar waarom zijn ze dan blauw? Blauw en rood zijn, volgens de dichter, de kleuren van de magie. Zo symboliseert hij het magische aspect van de natuur als een krachtig, vrouwelijk figuur.

“Antes del Hain” zit vol met dit soort symboliek en verwijst veel naar allerlei mythologieën en religieën. Hier volgen een aantal voorbeelden:

las gatas (poezen) De oude Egyptenaren zagen katten haast als heilig. In de Germaanse mythologie werden katten geassocieerd met de godin Freya.
tritón (watersalamander) Tritón was in de Griekse mythologie met de andere zonen van zeegod Poseidon de koning van de zee.
corren (doorkruisen) Een verwijzing naar het kruis van Jezus.
lavanda (lavendel) De kleur paars is een mix van blauw en rood, volgens González magische kleuren. De leeuwinnen ademen een spoor van magie.
sabia (hars) Vertegenwoordigt wijsheid, maar ook weer bloed, van een boom.
barro (modder) Een mix van grond en water die symbool staat voor de wijsheid van de aarde en de zee.
bosque de flores (bos van bloemen) Bloemen zijn volgens de dichter ook een symbool van magie.
volcanes (vulkanen) De vulkanen, dus lava, zijn het bloed van de aarde.

Zoals eerder gezegd verlangt de man, die in het gedicht in de eerste persoon spreekt, naar de natuur. González vertelt over het luisteren naar het onderbewuste en de conflicten die dan ontstaan in de hedendaagse beschaving. Hij schrijft op een heftige manier, bijvoorbeeld “bevredig mijn honger naar bloed”, “de eeuwenlange wraak die schreeuwt” en “niet langer, niet langer, niet langer”. De man in het gedicht – die wellicht González vertegenwoordigt – kan de schreeuw van de natuur, die al het onnodige doden niet meer kan verdragen, niet langer meer aanhoren.

Het is een verhaal over de oorlog van de symbolische zwarte magie (dood, verderf en zelfs kapitalisme) en witblauwe magie (onderbewustzijn, natuur). Maar het is ook een verhaal over vrede vinden in het onderbewustzijn, in mystiek en Moeder Aarde. Het gedicht bestaat uit puur symboliek – en heeft daarom dus niet per se een vaste verklaring…

– Over het stuk –

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Aenean commodo ligula eget dolor. Aenean massa. Cum sociis natoque penatibus et magnis dis parturient montes, nascetur ridiculus mus. Donec quam felis, ultricies nec, pellentesque eu, pretium quis, sem. Nulla consequat massa quis enim.

Donec pede justo, fringilla vel, aliquet nec, vulputate eget, arcu. In enim justo, rhoncus ut, imperdiet a, venenatis vitae, justo. Nullam dictum felis eu pede mollis pretium. Integer tincidunt. Cras dapibus. Vivamus elementum semper nisi. Aenean vulputate eleifend tellus.


– Over de componist –

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Aenean commodo ligula eget dolor. Aenean massa. Cum sociis natoque penatibus et magnis dis parturient montes, nascetur ridiculus mus. Donec quam felis, ultricies nec, pellentesque eu, pretium quis, sem. Nulla consequat massa quis enim.

Donec pede justo, fringilla vel, aliquet nec, vulputate eget, arcu. In enim justo, rhoncus ut, imperdiet a, venenatis vitae, justo. Nullam dictum felis eu pede mollis pretium. Integer tincidunt. Cras dapibus. Vivamus elementum semper nisi. Aenean vulputate eleifend tellus.

Back To Top